Avrupa Birliği (AB) sağlık sektörünün dayanıklılığını artırmak, ilaç kıtlıklarını önlemek ve Birlik genelinde kritik ilaçların tedarikini güvence altına almak amacıyla yeni bir yasa tasarısı üzerinde anlaşma sağladı. AB Konseyi, üye ülkeler ile Avrupa Parlamentosu (AP) arasında yürütülen Kritik İlaç Yasası müzakerelerinde uzlaşı sağlandığını duyurdu.
Yasa, antibiyotikler, insülin ve ağrı kesiciler gibi temel ilaçların eksikliklerini gidermeyi hedefliyor. Açıklamada, “Düzenleme, AB içerisinde kritik ilaçların ve ortak çıkar kapsamındaki ilaçların tedarik güvenliğini ve erişilebilirliğini artırmayı amaçlıyor. Yeni kurallar, kritik ilaçların tedarik zincirlerini çeşitlendirmeyi, üye ülkelerin birlikte hareket etmesini kolaylaştırmayı ve kritik ilaçlar ile bunların etkin maddelerinin AB içindeki üretim kapasitesini güçlendirmeyi öngörüyor.” ifadelerine yer verildi.
Ayrıca, AB’deki kritik ilaç tedarik zincirlerinin dayanıklılığını güçlendirmenin önemli bir hedef olduğu vurgulandı. Bu kapsamda, kamu alımlarında kritik ilaçlara yönelik sözleşme makamlarının dayanıklılık odaklı şartlar uygulaması zorunlu hale getirilecek.
AB, kritik ilaçlar ve bu ilaçların etkin maddelerinin Avrupa’da üretilmesini teşvik etmeyi ve Birlik’in dış ülkelere olan bağımlılığını azaltmayı hedefliyor. Sözleşme makamlarına “AB tercihi” yaklaşımını uygulamada esneklik sağlanacağı belirtildi. Yapılan düzenlemelerle, üye ülkelerin kritik ilaçların tedarikinde toplu pazarlık gücünü artırarak, AB Komisyonu’nun beş üye ülkenin talebiyle ortak alım yapabilmesi mümkün hale gelecek.
Yeni alınacak önlemler arasında, üye ülkelerin acil durum stoklarına ilişkin bilgileri paylaşması ve gerektiğinde kritik ilaçların gönüllü olarak yeniden dağıtılması gibi imkanlar da bulunuyor. Şu anda, jenerik ilaçların büyük bir kısmı Avrupa dışında üretilmekte, bu durum AB’yi temel ilaçlar ve farmasötik bileşenler konusunda Çin ve Hindistan gibi ülkelerdeki belirli tedarikçilere bağımlı hale getiriyor. Zaman zaman Avrupa ülkelerinde kritik ilaçların tedarikinde ciddi sorunlar yaşanabiliyor.